Rada Ministrów zatwierdziła 18 sierpnia 2026 r. projekt ustawy usprawniającej realizację strategicznych inwestycji infrastrukturalnych – od przedsięwzięć realizowanych na liniach kolejowych i rozbudowy portów morskich, przez lotniskowe, po obiekty przeciwpowodziowe. Przygotowany przez Ministerstwo Infrastruktury (MI) akt zakłada uproszczenie procedur administracyjnych, skrócenie terminów urzędowych oraz priorytetowe traktowanie spraw dla zamkniętego katalogu zadań o znaczeniu obronnym, energetycznym, przeciwpowodziowym i gospodarczym.
Szeroki katalog inwestycji kolejowych i portowych
Projektowana ustawa obejmuje listę przedsięwzięć uznanych przez rząd za priorytetowe ze względu na sytuację geopolityczną i potrzeby rozwojowe kraju. Uproszczonymi procedurami objęto inwestycje na:
- linii kolejowej nr 9 (Warszawa – Gdańsk)
- linii kolejowej nr 131 (Chorzów Batory – Tczew)
- linii kolejowej nr 201 (Nowa Wieś Wielka – Gdynia)
- linii kolejowej nr 273 (Wrocław – Szczecin)
- linii kolejowej nr 401 (Szczecin – Świnoujście)
To linie o znaczeniu zarówno gospodarczym, jak i obronnym – mają służyć m.in. sprawnemu transportowi sił zbrojnych i sprzętu wojskowego.
W katalogu znalazła się również budowa infrastruktury stacyjno-przeładunkowej na Wyspie Portowej w Gdańsku wraz z przeprawą kolejowo-drogową przez Martwą Wisłę, a także budowa odcinka nowej linii kolejowej wokół rafinerii z włączeniem do linii kolejowej nr 226 do stacji Gdańsk Olszynka. Odrębną pozycję stanowi budowa elementów Kolejowego Systemu Ruchomej Łączności Radiowej (RMR) na obszarze kolejowym.
Kolej pojawia się także w kontekście programu infrastrukturalnego towarzyszącego elektrowni jądrowej na Pomorzu. Ustawa obejmuje budowę lub przebudowę infrastruktury kolejowej zapewniającej dojazd do trzynastu gmin – m.in. Choczewo, Krokowa, Wejherowo, Lęborka, Kartuz i Łeby – w tym linii kolejowych z sieciami trakcyjnymi, stacji pasażerskich, terminali towarowych i obiektów inżynieryjnych.
Ściśle powiązane z koleją są inwestycje portowe: budowa portu zewnętrznego w Gdyni wraz z infrastrukturą dostępową oraz rozbudowa portu zewnętrznego w Świnoujściu w ramach projektu Przylądek Pomerania. Dostęp drogowy do terminala promowego w Gdyni zapewni budowa drogi krajowej nr 7 (Droga Czerwona). Katalog zamykają inwestycje na czterech lotniskach – Kraków-Balice, Lotnisko Chopina w Warszawie, Rzeszów-Jasionka i Warszawa-Modlin – oraz trzy przedsięwzięcia przeciwpowodziowe: zabezpieczenie przeciwpowodziowe doliny potoku Wątok, budowa zbiornika Międzyrzecze i odbudowa suchego zbiornika retencyjnego w Stroniu Śląskim.
Prostsze procedury i krótsze terminy
Minister infrastruktury Dariusz Klimczak zwrócił uwagę, że przygotowanie dużych przedsięwzięć infrastrukturalnych przeciąga się nierzadko o całe lata z powodu wieloetapowych uzgodnień administracyjnych – nowa regulacja ma temu zaradzić wobec wybranej grupy inwestycji o strategicznym znaczeniu.
Urzędy będą zobowiązane traktować priorytetowo sprawy powiązane z inwestycjami z katalogu, a terminy wydawania kluczowych decyzji administracyjnych – m.in. środowiskowych, drogowych, lotniskowych i przeciwpowodziowych – zostaną skrócone. Dotyczy to także postępowań sądowo-administracyjnych. Wybrane decyzje uzyskają rygor natychmiastowej wykonalności.
Projekt wprowadza również rozwiązania istotne z perspektywy przygotowania placu budowy: przyspieszenie weryfikacji prac geodezyjnych, skrócenie terminów oględzin konserwatorskich oraz uproszczenie zatwierdzania projektów robót geologicznych. W określonych przypadkach pozwolenie na budowę zostanie zastąpione procedurą zgłoszenia, a ustawa wyłączy część wymogów ustawy o ochronie przyrody w zakresie wycinki drzew.
Wśród przepisów adresowanych wprost do sektora kolejowego warto odnotować regulacje dotyczące zasad zawierania porozumień między zarządcami dróg a zarządcami infrastruktury kolejowej oraz trybu zawiadamiania o wszczęciu postępowań w sprawie lokalizacji linii kolejowych. Ustawa porządkuje również zasady nabywania nieruchomości na potrzeby inwestycji oraz modyfikuje procedurę odwoławczą – odwołania będą musiały zawierać skonkretyzowane zarzuty, zakres żądania i dowody.
Nowe przepisy wejdą w życie po 14 dniach od ogłoszenia w Dzienniku Ustaw.
Autor: Damian Malesza
Fot. SektorKolejowy
Zobacz również: